Σάββατο

Η συμπεριφορά ενός παιδιού εξαρτάται πρώτιστα από τους γονείς του.


   Η δημιουργία και η διαμόρφωση της προσωπικότητας ενός παιδιού, αρχίζουν από τις πρώτες στιγμές της ζωής του και είναι ο χαρακτηριστικός τρόπος με τον οποίο σκέφτεται  και αισθάνεται το περιβάλλον του. Η προσωπικότητα του θα  το συνοδεύει σε όλη του τη ζωή. Η συμπεριφορά όμως ενός παιδιού και αργότερα  η συμπεριφορά του ως ενήλικου ατόμου, εξαρτάται από τον τρόπο που μεγαλώνει και κάτω από ποιες συνθήκες, μέσα στην οικογένεια και στο περιβάλλον. Εξαρτάται από αυτά που θα του προσφέρουν πρώτα οι γονείς του και μετά όσοι θα εμπλακούν στη διαμόρφωση της.
 Υπάρχουν πολλές κατηγορίες γονέων  που διαμορφώνουν τη συμπεριφορά των παιδιών τους.
 Υπάρχουν γονείς που αδιαφορούν για τα παιδιά τους και την έννοια του τι σημαίνει "παιδί, γονείς που αφήνουν τα προσωπικά τους προβλήματα να επηρεάζουν τη σχέση τους με το παιδί τους , που  τα αφήνουν να κάνουν ό,τι θέλουν χωρίς όρια,γονείς αδιάφοροι αλλά και γονείς αυταρχικοί, επιθετικοί και βίαιοι που ξεσπούν πάνω στο παιδί τους,  γονείς που νοιάζονται μόνο για την ακαδημαϊκή γνώση των παιδιών τους παραβλέποντας την προσωπικότητα και τη συμπεριφορά του, που τους καλούν  στο σχολείο οι εκπαιδευτικοί για να μιλήσουν και δεν εμφανίζονται ποτέ ή όταν εμφανίζονται δεν δέχονται καμία συζήτηση, γονείς που, στα παιδιά τους, βλέπουν τη δική τους συνέχεια και θέλουν να κάνουν όσα αυτοί δεν έχουν κάνει ή δεν έχουν πετύχει. Οι κατηγορίες  αυτών των γονέων -δυστυχώς- δεν σταματούν εδώ.
  Θα συναντήσουμε όμως,  και θα δούμε γονείς που είναι πάντα εκεί δίπλα στα παιδιά τους, που συζητούν με άλλους γονείς, που μοιράζονται προβληματισμούς, που εκφράζουν ανησυχίες και αγωνίες, που  συζητούν, αν χρειαστεί ακόμα και με τον εκπαιδευτικό  του παιδιού τους και ζητούν   και  τη δική τους συμμετοχή στην αντιμετώπιση μιας συμπεριφοράς που βλάπτει το παιδί, γονείς που  συζητούν τους  φόβους για το μέλλον και το πως θα πρέπει να αντιδράσουν "αν", που ακόμα και αν δεν έχουν  την καλύτερη γνώμη για τον εκπαιδευτικό του παιδιού τους ,επειδή το παιδί τους  τον σέβεται και τον αγαπάει, αφήνουν πίσω τη δική τους αντιπάθεια γιατί "για να τον αγαπάει το παιδί  και να τον σέβεται , κάτι έχει που εγώ δεν βλέπω,οπότε σέβομαι την κρίση του" , δείχνοντας εμπιστοσύνη στην κρίση του αλλά και στον εκπαιδευτικό, γονείς που θέλουν τα παιδιά τους να γίνουν ικανά να τα βγάζουν πέρα χωρίς αυτούς, που νοιάζονται όχι  μόνο για τις γνώσεις που θα πάρει το παιδί τους, από τα γνωστικά αντικείμενα, αλλά και για τις γνώσεις που θα τον κάνουν ολοκληρωμένο άνθρωπο με Παιδεία . 

    Σε μια κοινωνία που πολλά  παιδιά (όλο και συχνότερα πια) δεν διδάσκονται τον τρόπο για  να σκέφτονται το διπλανό τους με αποτέλεσμα να γίνονται εγωπαθή και εγωκεντρικα και αυτό εκφράζεται ακόμα και μέσα στα καθημερινά τους παιχνίδια,που από τα 6 χρόνια τους, ασυνείδητα, αρχίζουν να βρίζουν το ένα το άλλο, γιατί, απλά, μιμούνται τους μεγαλύτερους, που χτυπιούνται μεταξύ τους, γιατί δεν ακολούθησαν οι άλλοι τους κανόνες τους( παρόλο που μπορεί να είναι δικοί τους και όχι του παιχνιδιού), που μαθαίνουν να επιβάλλουν την άποψή τους με το θυμό και την οργή, γιατί έχουν δει ότι περνάει αυτό, που περιθωριοποιούν συμμαθητές και φίλους τους, επειδή έχουν δει να αντιμετωπίζονται έτσι συνάνθρωποί τους,  που δεν τα νοιάζει αν συμπεριφέρονται σκληρά αρκεί να γίνει το δικό τους εκφράζοντας, δυστυχώς, εικόνες του περίγυρού τους, υπάρχουν και παιδιά τα οποία έχουν μια άλλη συμπεριφορά, που πρώτιστα περιλαμβάνει  το σεβασμό προς τους άλλους, υπερασπίζουν το δίκαιο και την αλήθεια (ακόμα και αν αυτή πληγώνει κάποιους) και  εμφανίζουν μια τελείως διαφορετική στάση στην καθημερινότητά τους εξαιτίας των όσων τους "περνούν" οι γονείς τους, οι οποίοι τα  καθοδηγούν στην καλλιέργεια της προσωπικότητάς τους και στην ανάπτυξη των ιδιαίτερων χαρακτηριστικών τους με τρόπο που θα τους κάνει ενήλικες με Παιδεία.
" Τον θέλω πάνω από όλα άνθρωπο. Να  βοηθάει τους συνανθρώπους του, να σέβεται το διπλανό του, να σκέφτεται, πριν κάνει κάτι, γιατί το κάνει. Η Παιδεία του για μένα προέχει και η
συμπεριφορά του. Έχει ακόμα χρόνο να μάθει γράμματα. Δώδεκα χρόνια θα είναι στο σχολείο. Θα μάθει αν θέλει. Δεν θα γίνουν όλοι επιστήμονες και αν γίνει επιστήμονας, θέλω  να έχει κάτι  ακόμα. Να έχει Παιδεία, να είναι άνθρωπος. Για μένα έχει μεγαλύτερη σημασία το πως θα αποκτήσει Παιδεία και όχι μόνο γνώσεις. Για αυτό χαίρομαι όταν επιβραβεύεται για τη στάση του και τη συμπεριφορά του απέναντι στους συμμαθητές του, στην τάξη, και όχι μόνο για τις γνώσεις του", είπε κάποτε ένας γονέας. Ένας γονέας της σημερινής εποχής, κλείνοντας όμως μέσα σε αυτές τις φράσεις την ουσία  του να είσαι γονιός.

  Οι γονείς αυτοί, που θέλουν την παιδική ηλικία παιδική, που συζητούν με το παιδί και το νουθετούν όχι με φωνές αλλά με λόγο, που θέτουν όρια έχοντας ήδη όμως καταφέρει να νιώσει το παιδί τους πως το κάνουν από αγάπη και όχι ως τιμωρία, που εμφυσούν στο παιδί το σεβασμό για τον εαυτό του και τους άλλους, που το μαθαίνουν να αυτοπειθαρχεί,  παρατηρούν έκπληκτοι, πολλές φορές, το παιδί τους να αναλαμβάνει ευθύνες (που αντιστοιχούν στην ηλικία του) με τη σοβαρότητα που αυτές ενέχουν και  ταυτόχρονα  βλέπουν πως η παιδική του σκέψη έχει μια συνοχή που  εκφράζεται μέσα από μικρές καθημερινές πράξεις έχοντας μια κανονικότητα που δεν τη συναντάς συχνά. Πιθανότατα, είναι έκπληκτοι,γιατί  ποτέ δεν σκέφτηκαν ότι οι ίδιοι έπαιξαν το δικό τους καθοριστικό ρόλο με όλα όσα  προσφέρουν, ως πρότυπα του παιδιού τους, προς τη διαμόρφωση τέτοιας συμπεριφοράς, που τελικά, θα ενδυναμώσει την προσωπικότητα του παιδιού τους. Όταν συναντήσεις έναν τέτοιο γονέα, το μόνο που μπορείς να κάνεις είναι να τον σεβαστείς, ακριβώς γιατί ο ίδιος σέβεται τον εαυτό του, το παιδί του.

Επιγραμματικά θα μπορούσαμε να πούμε για όλους αυτούς τους γονείς, πως  έχουν πραγματικά πράξει αυτό που η Elizabeth Stone, Αμερικανίδα συγγραφέας αναφέρει: "Η απόφαση να κάνεις παιδί είναι πραγματικά βαρυσήμαντη. Αποφασίζεις ν’ αφήσεις την καρδιά σου να κυκλοφορεί έξω από το σώμα σου για πάντα" και για αυτό τη φροντίζεις με όλες σου τις δυνάμεις.

Τετάρτη

Ένας μικρός Παράδεισος στην αυλή ενός σχολείου ( Παρανέστι Δράμας)


Παρανέστι Δράμας, 2015-2016
   "Ξεκίνησε όπως όλα τα οράματα, μια μέθη μάς συνεπήρε, και να που λίγα χρόνια μετά, το άπιαστο έγινε πραγματικό. Αφιερώνουμε το έργο μας σε όλους όσους μόχθησαν, στα παιδιά του Παρανεστίου κυρίως. Η λαμπερή αυτή λαμπαδηδρομία θα βρει συνεχιστές".
    Αυτό αναφέρει ο καθηγητής Φ.Α. Δημήτρης Λάμπρου,  καθηγητής τότε στο Παρανέστι, καθηγητής  Φ. Α. σήμερα στο 1ο Δημοτικο Αλεξάνδρειας. Τότε ήταν  υπεύθυνος ενός μοναδικού έργου, που έγινε στον αύλειο χώρο του Λυκείου  Παρανεστίου Δράμας, με τη συμμετοχή μαθητών και ανθρώπων που στήριξαν το έργο.
Μια αυλή ,η αυλή ενός σχολείου μεταμορφώθηκε σε επίγειο Παράδεισο. Ένας μοναδικός χώρος ξεπήδησε μέσα από την εργασία και τη φροντίδα των μαθητών, που εργάστηκαν σοβαρά και το έργο τούς δικαίωσε.
"Η φύση είναι το μεγάλο μας σπίτι" λέει ο καθηγητής κ.Λάμπρου."Το αιώνιο σχολείο είναι το περιβάλλον και εμείς, λίγα χιλιόμετρα έξω από το Παρανέστι, έχουμε κάτι που θα ζήλευαν πολλοί. Το παρθένο δάσος μας. Το περιβάλλον πρέπει να το σέβεσαι και να του αποδίδεις την  αξία που του αξίζει".
 " Με αυτή τη σκέψη ξεκίνησα να σκέφτομαι πως θα αλλάξω το σχολείο. Αφιέρωσα πολύ ελεύθερο χρόνο  στο πως θα γίνει. Μελέτησα πολύ. Έμαθα ποια δέντρα μπορούν να φυτευτούν  στην περιοχή ,πως πρέπει να φυτευτούν και σε ποια απόσταση,ποια  πρέπει να είναι η ποσόστωση ανάμεσα σε φυλλοβόλα και αειθαλή δέντρα για έναν χώρο.Ποια μπαίνουν στο Βορρά για να "κόβουν"  το χιόνι και τον κρύο αέρα και ποια στο Νότο που πρέπει το χειμώνα να επιτρέπουν τη ζέστη να εισέρχεται στο χώρο".
  Όση ώρα μιλά για το έργο, μου δείχνει φωτογραφίες  και μιλά με αγάπη για αυτό αλλά κυρίως για  τους μαθητές του που στήριξαν την προσπάθεια , αλλά και για το χωριό του, καθώς κατάγεται από εκεί. "Πίστευα  ότι μπορούσε να μεταμορφωθεί, να αλλάξει ο χώρος.Με την αγάπη,τη φροντίδα και με  την ουσιαστική συνεργασία όλων, το καταφέραμε.¨Επέλεξα δέντρα, τα φυτέψαμε όπου έπρεπε , φτιάξαμε το γκαζόν και είδαμε την ομορφιά να ανοίγεται μπροστά μας." Χαρακτηριστική η φωτογραφία, που περιλαμβάνεται και στο βίντεο είσοδος του σχολείου, με τα ανθισμένα δέντρα.
  Η αυλή του σχολείου έχει 5Χ5 γήπεδο ποδοσφαίρου, γήπεδο Badminton,γήπεδο Βόλεϋ. και.. δέντρα. Η απόλυτη ομορφιά σε εκείνο το χώρο,  που γαληνεύει τους μαθητές και τους ανθρώπους. Τι πιο όμορφο από το να περπατούν τα παιδιά ανάμεσα σε δέντρα και να νιώθουν στα πόδια τους το χώμα και όχι το τσιμέντο!
"Πολλή δουλειά! Πέρα από τα δέντρα που είχαμε βάλει, έπρεπε να κάνω κάτι για να προστατεύσω το χώρο. Ίσως έγινα και λίγο "κακός". Χρειαζόταν όμως προσοχή για να δούμε τα αποτελέσματα. Και τα είδαμε". Δεν είχε άδικο.Οι φωτογραφίες, από το χώρο πριν και μετά, τον δικαιώνουν απόλυτα.
 "Πρέπει να γίνουν και άλλα. Υπάρχει ακόμα δρόμος για να τελειοποιηθεί το έργο.Αλλά σημασία έχει ότι το ξεκινήσαμε".
Ολιγόλεπτη η συζήτηση αλλά ουσιαστική και με χειροπιαστές αποδείξεις. Αφορμή για τη συνομιλία μας στάθηκε  το τι θα μπορούσε να γίνει στο δικό μας -τεράστιο- αύλειο χώρο του δικού μας σχολείου. "Δέντρα και παγκάκια.  Όρεξη και μεράκι χρειάζεται" μου είπε και ξεκίνησε να λέει για το δικό του όνειρο, που έκανε πραγματικότητα μαζί με τους μαθητές του Λυκείου στο Παρανέστι. Με όρεξη και μεράκι, μια αυλή σχολείου,έγινε Παράδεισος για τους μαθητές και το χωριό

   Εύχομαι και ελπίζω, μια μέρα ,να δούμε τέτοιες εικόνες σε όλα τα σχολεία, που έχουν μεγάλες σχολικές αυλές. Για να έχουν όμορφες εικόνες όλα τα παιδιά από τα μαθητικά τους χρόνια, αλλά πάνω από όλα για να μάθουν να αγαπούν το περιβάλλον και τη φύση, που όπως είπε και ο καθηγητής:"Είναι το σπίτι μας.Το αιώνιο σχολείο" .

Παρασκευή

Μόνο το παιδί στο σπίτι.Πώς θα το αφήσω;

  Και όμως μπορείτε αρκεί να του μάθετε πως θα αντιδρά σωστά. 

Πολλές φορές αναγκαζόμαστε, είτε  εξαιτίας μιας παιδικής αρρώστιας, είτε εξαιτίας μιας μέρας με άσχημο καιρό, ακόμα και εξαιτίας ενός απροσδόκητου ραντεβού, να πρέπει να αφήσουμε ένα παιδί μόνο στο σπίτι.

   Είναι φυσικό για τους γονείς, να είναι λίγο ανήσυχοι  αφήνοντας τα παιδιά χωρίς επίβλεψη. Μπορείτε  όμως να νιώσετε έτοιμοι και σίγουροι, με κάποιο σχεδιασμό και μια-δυο δοκιμές. Το να μείνει ένα παιδί μόνο ,αν το χειριστείτε καλά, μπορεί να είναι μια θετική εμπειρία για το παιδί σας, καθώς θα το βοηθήσετε να αποκτήσει αυτοπεποίθηση και να νιώσει μια αίσθηση ελευθερίας.
   Βέβαια δεν τίθεται συζήτηση για παιδιά κάτω των οκτώ ετών. Κάθε παιδί είναι διαφορετικό σίγουρα , αλλά σε αυτή την ηλικία, τα περισσότερα παιδιά δεν έχουν την ωριμότητα και τις δεξιότητες για να αντιμετωπίζουν καταστάσεις έκτακτης ανάγκης και καλό είναι να μην μένουν ποτέ μόνα στο σπίτι.
   Τι γίνεται όμως με τα παιδιά μέσης σχολικής ηλικίας, αν είναι έκτακτη ανάγκη να φύγετε; Είναι πραγματικά δύσκολο αυτό για εσάς ως γονείς, αλλά μπορεί να γίνει ,αν το κάνετε προσεκτικά και φυσικά αν έχετε παιδί πάνω από τα οκτώ,
   Πρώτα από όλα όμως,  να μάθετε πως νιώθει το παιδί σας στην ιδέα να το αφήσετε κάποια στιγμή μόνο του.Πολλές φορές, παρόλο που τα παιδιά λένε πως δεν έχουν θέμα, αυτό προκύπτει με το να κλείσετε την πόρτα πίσω σας.Τότε ξεκινούν οι κλήσεις στο κινητό.Το παιδί δεν μπορεί να ησυχάσει, αλλά δυστυχώς ούτε και εσείς. Αν το παιδί δεν μπορεί να το κάνει, δεν είναι έτοιμο να μείνει μόνο του.
ΤΙ ΜΠΟΡΕΊΤΕ ΝΑ ΚΆΝΕΤΕ  όμως αν πάρετε θετική απάντηση του τύπου "Γιούχου..Ναι μπορώ σίγουρα!!!" ;
    Πρώτα από όλα προέχει η ασφάλεια του παιδιού σας. Σκεφτείτε την περιοχή όπου ζείτε. Υπάρχουν γείτονες γύρω από το σπίτι σας που γνωρίζετε καλά και που εμπιστεύεστε για να βοηθήσει το παιδί σας σε περίπτωση έκτακτης ανάγκης ή είναι ως επί το πλείστον ξένοι; Ζείτε σε ένα πολυσύχναστο δρόμο ή  μήπως είναι μια ήσυχη περιοχή;Υπάρχει έντονη εγκληματικότητα στην περιοχή σας ή όχι; Αυτά είναι τα πρώτα που θα πρέπει να δείτε αν παραστεί ανάγκη να φύγετε ξαφνικά.
   Αν έχετε απαντήσει αρνητικά στις περισσότερες από αυτές τις ερωτήσεις,  καλύτερα να ακυρώσετε το ραντεβού σας ή να μην πάτε όσο σημαντικό και αν είναι αυτό που προέκυψε, τουλάχιστον μέχρι να υπάρχει ασφάλεια για το παιδί και αυτό μπορεί να συμβεί μόνο αν είναι κάποιος κοντά του

   Είναι επίσης σημαντικό να εξεταστεί πώς το παιδί σας χειρίζεται διάφορες καταστάσεις. Εδώ είναι μερικές ερωτήσεις για να σκεφτείτε.

  • Μήπως το παιδί σας δείχνει ήδη σημάδια της ευθύνης με πράγματα όπως εργασίες, δουλειές του σπιτιού, και ακολουθώντας τις οδηγίες;
  • Πώς το παιδί σας χειρίζεται  απρόσμενες καταστάσεις; Πόσο ήρεμο μένει όταν τα πράγματα δεν πάνε όπως τα έχετε  ή τα έχει προγραμματίσει;
  • Το παιδί σας κατανοεί και ακολουθεί κανόνες;
  • Μπορεί το παιδί σας να καταλάβει και να ακολουθήσει τα μέτρα ασφαλείας;
  • Παίρνει το παιδί σας υπεύθυνες αποφάσεις ;
  • Του έχετε διδάξει  και του έχετε μάθει πως στο τάδε συρτάρι υπάρχουν όλα τα τηλέφωνα έκτακτης ανάγκης ακόμα και της Αστυνομίας,Πυροσβεστικής και ΕΚΑΒ;
  • Γνωρίζει τι πρέπει να κάνει σε περίπτωση που κάποιος άγνωστος χτυπήσει το κουδούνι;
   Αν το παιδί σας σε πολλά που ανέφερα δεν τα καταφέρνει, χρειάζεται περισσότερος χρόνος για να μείνει μόνο του. Αν πάλι, πολλά από αυτά, βλέπετε να τα ακολουθεί, τότε ξεκινήστε το πρόγραμμα 'ΣΠΙΤΙ ΜΟΝΟΣ /Η ΜΟΥ"
  Ετοιμάστε μια μικρή τσάντα με βασικά εργαλεία που μπορεί να χρειαστεί.Π.χ ένα φακό,μια σφυρίχτρα και δείξτε του το κάθε ένα και εξηγείστε το λόγο που το έχετε βάλει στην τσάντα.
Δείτε μαζί εκπαιδευτικά βίντεο που περιλαμβάνουν οδηγίες π.χ για  περίπτωση σεισμού ή για περίπτωση φωτιάς.
Αφού συζητήσετε τις οδηγίες, δείξτε του τα ασφαλή σημεία που μπορεί να κρυφτεί και πως μπορεί να προφυλαχτεί. Στο τέλος κάντε μαζί με το παιδί σας μια προσομοίωση περίπτωσης έκτακτης ανάγκης. Αυτό θα το βοηθήσει να νιώσει ασφάλεια σε τυχόν λάθη του. Καλό θα είναι να κάνετε μία κάθε φορά και αν μπορείτε τουλάχιστον μία φορά το μήνα.
   Αφού έχετε πειστεί ότι  το παιδί γνωρίζει όσα προανέφερα και λειτουργεί ψύχραιμα, το επόμενο βήμα είναι να δημιουργήσετε  εικονικές στιγμές έκτακτης ανάγκης.Πχ.κάποιος ξένος χτυπάει  το κουδούνι σας. Ζητάτε  από το παιδί να πράξει. Αν δείτε λάθη, εντοπίστε τα και συζητήστε τα ξανά.
    Μετά από αυτές τις εικονικές περιπτώσεις, πηγαίνετε για λίγα λεπτά στη διπλανή φίλη ή γειτόνισσά σας -αν μένετε σε πολυκατοικία- ή σε μια φίλη απέναντι ή δίπλα από το σπίτι σας -αν μένετε σε μονοκατοικία- έχοντας πει στο παιδί ότι θα είστε δίπλα ή απέναντι αλλά θα πρέπει να λειτουργήσει όπως τα χετε ιεραρχήσει.
Παραμένετε την πρώτη φορά 10 λεπτά και τις επόμενες για 5 λεπτά παραπάνω από την προηγούμενη φορά και λειτουργήστε με τον ίδιο τρόπο.
Τέλος και ίσως το πιο δύσκολο ,είναι να δημιουργήσετε μια εικονική κατάσταση που θα την ξέρετε μόνο εσείς και όχι το παιδί.Βάλτε κάποιο γνωστό σας ή φίλο σας  που δεν ξέρει το παιδί να πάει στο σπίτι ΚΑΙ ΠΑΡΑΤΗΡΗΣΤΕ ΤΗΝ ΑΝΤΙΔΡΑΣΗ του .Αν δείτε να αντιδρά διαφορετικά από ότι του μάθατε, τότε το παιδί δεν είναι έτοιμο και πρέπει να επαναλάβετε όλα τα στάδια από την αρχή.
Αν  όμως το παιδί σας αντιδράσει έτσι όπως το διδάξατε, έχει αποκτήσει πλέον αυτοπεποίθηση και έχει εξοικειωθεί οπότε  δεν έχετε να φοβάστε κάτι , αν παραμείνει για λίγο μόνο του ..
Σημασία έχει πάνω από όλα να υπάρχει ασφάλεια και να του έχετε διδάξει σωστά τι πρέπει να κάνει. Αυτό δεν είναι εύκολο μάθημα. Χρειάζεται χρόνο, τρόπο και φυσικά κανόνες, που πέρα από τα αυτονόητα (δεν ανοίγουμε σε ξένους ,δεν μιλάμε στον υπολογιστή και δεν δίνουμε στοιχεία ότι είμαστε μόνοι μας σπίτι, τα σημαντικά τηλέφωνα είναι μόνο για έκτακτη ανάγκη  κλπ) μπορείτε να θέσετε και άλλους κανόνες ανάλογα με το τι θεωρείτε εσείς σημαντικά και πρέπει να ελέγχει το παιδί.
ΠΟΤΕ ΛΟΙΠΟΝ ΜΟΝΟ ΤΟ ΠΑΙΔΙ ΧΩΡΙΣ ΠΡΟΕΤΟΙΜΑΣΙΑ. ΞΕΚΙΝΗΣΤΕ ΑΠΟ ΣΗΜΕΡΑ ΝΑ ΤΟΥ ΜΑΘΕΤΕ ΟΣΑ ΠΡΕΠΕΙ.
   Κάτι αντίστοιχο κάνετε και για τις περιπτώσεις έξω από το σπίτι, Βάλτε κάποιον φίλο σας ή γνωστό σας, τον οποίο δεν ξέρει το παιδί,να το προσεγγίσει με διάφορους τρόπους και παρατηρείστε τις αντιδράσεις του παιδιού. Εντοπίστε προβλήματα  και συμπεριφορές που δεν πιστεύατε πως θα δείτε και συζητείστε ξανά και ξανά μαζί του.

  • Μάθετέ το να βρίσκεται πάντα με παρέα όταν βγαίνει έξω
  • Να μην απομονώνεται σε μοναχικούς δρόμους παίζοντας
  • Να μην κρύβεται σε σκοτεινές γωνιές παίζοντας πχ κρυφτό κλπ.

   Η θεωρία απέχει πολύ από την πράξη και πρέπει να βεβαιωθείτε πως το παιδί σας μπορεί να αντιμετωπίσει τους κινδύνους. Αυτό μπορείτε να το πετύχετε μόνο με τη βιωματική μάθηση. Να ζήσει το παιδί κάποια πράγματα σε ελεγχόμενο περιβάλλον.χωρίς βέβαια να τραυματιστεί ψυχολογικά, ώστε να καταστεί ικανό να αντιμετωπίζει τους κινδύνους.